دانشگاه شیراز تحقیقات کشاورزی ایران 1013-9885 33 2 2015 03 03 ترویج روش آموزش مصرف بهینه آب در کشاورزی ترویج روش آموزش مصرف بهینه آب در کشاورزی 1 10 2860 10.22099/iar.2015.2860 EN منصور شاه‌ولی دانشگاه شیراز فهیمه ابراهیمی دانشگاه شیراز Journal Article 2012 04 08 چکیده: برای ترغیب موکاران به یادگیری مصرف بهینه آب، مروجان ترویج کشاورزی باید از روش‌های مناسب آموزشی استفاده کنند. به همین منظور، همراهی آموزش با هنر قویاً توصیه می‌گردد. در این راستا یک مطالعه نیمه تجربی تصادفی بین250 موکار روستای هوایجان در جنوب غربی ایران انجام گرفت که با جدول مورگان 70 موکار به شکل تصادقی به دو گروه آزمودنی و کنترل تقسیم گردیدند. طرح آزمایش ارائه آموزش فنی همراه با هنر شعرخوانی به گروه آزمودنی و ارائه آموزش فنی به گروه کنترل و با یک پس ـ آزمون بکارگرفته شد. نتایج نشان داد که گروه آزمودنی نمره میانگین نگرش بیشتری نسبت به مصرف بهینه آب دارد. بنابراین، به مروجان ترویج کشاورزی توصیه می‌شود تا هنر شعرخوانی را با آموزش فنی همراه کنند تا نگرش موکاران را نسبت به مصرف بهینه آب تغییر دهند. چکیده: برای ترغیب موکاران به یادگیری مصرف بهینه آب، مروجان ترویج کشاورزی باید از روش‌های مناسب آموزشی استفاده کنند. به همین منظور، همراهی آموزش با هنر قویاً توصیه می‌گردد. در این راستا یک مطالعه نیمه تجربی تصادفی بین250 موکار روستای هوایجان در جنوب غربی ایران انجام گرفت که با جدول مورگان 70 موکار به شکل تصادقی به دو گروه آزمودنی و کنترل تقسیم گردیدند. طرح آزمایش ارائه آموزش فنی همراه با هنر شعرخوانی به گروه آزمودنی و ارائه آموزش فنی به گروه کنترل و با یک پس ـ آزمون بکارگرفته شد. نتایج نشان داد که گروه آزمودنی نمره میانگین نگرش بیشتری نسبت به مصرف بهینه آب دارد. بنابراین، به مروجان ترویج کشاورزی توصیه می‌شود تا هنر شعرخوانی را با آموزش فنی همراه کنند تا نگرش موکاران را نسبت به مصرف بهینه آب تغییر دهند.

دانشگاه شیراز تحقیقات کشاورزی ایران 1013-9885 33 2 2015 03 02 تاثیر نیتروژن و بقایای کلزا بر زیست‌توده علف‌های هرز، عملکرد دانه و اجزای عملکرد آفتابگردان تاثیر نیتروژن و بقایای کلزا بر زیست‌توده علف‌های هرز، عملکرد دانه و اجزای عملکرد آفتابگردان 11 20 2867 10.22099/iar.2015.2867 EN سید عبدالرضا کاظمینی دانشگاه شیراز محمد علی احسان‏جو دانشگاه شیراز رضا مرادی طالب بیگی دانشگاه شیراز حسین صادقی دانشگاه شیراز Journal Article 2012 06 10 چکیده- بقایای گیاهان زراعی با هدف اصلاح ویژگی های خاک و افزایش عملکرد به کار برده می شود. در این مطالعه تاثیر بقایای کلزا و مقادیر کود نیتروژن بر عملکرد دانه، اجزای عملکرد آفتابگردان و زیست توده علف‌های هرز مورد بررسی قرار گرفت. این آزمایش به صورت یک آزمایش کرت های خردشده بر پایه طرح بلوک های کامل تصادفی با چهار تکرار در مزرعه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه شیراز، واقع در منطقه باجگاه در طی فصل های زراعی 87-1386 و 88-1387 انجام گرفت. تیمارها شامل مقادیر نیتروژن (150، 300 و 450 کیلوگرم در هکتار به صورت اوره) در کرت های اصلی و مقادیر بقایای کلزا (بدون بقایا شامل بدون علف هرز و شاهد علف هرزی، 25%، 50%، و 75%) به عنوان کرت های فرعی بود. نتایج نشان داد که کمترین زیست توده علف های هرز، بیشترین عملکرد دانه و اجزای عملکرد آفتابگردان به ترتیب از تیمارهای 150 و450 کیلوگرم نیتروژن در هکتار به دست آمد. در مقایسه با شرایط علف هرزی، کمترین زیست توده علف های هرز (58/2847 کیلوگرم در هکتار) و بیشترین عملکرد آفتابگردان (67/4087 کیلوگرم در هکتار) به ترتیب از تیمارهای 75 و 25 درصد بقایا مشاهده شد. به طور کلی، برای دستیابی به بیشینه عملکرد دانه و سرکوب بهینه علف های هرز، مقدار کاربرد 450 کیلوگرم اوره در هکتار و کاربرد 25% بقایای کلزا بهترین تیمار بود. چکیده- بقایای گیاهان زراعی با هدف اصلاح ویژگی های خاک و افزایش عملکرد به کار برده می شود. در این مطالعه تاثیر بقایای کلزا و مقادیر کود نیتروژن بر عملکرد دانه، اجزای عملکرد آفتابگردان و زیست توده علف‌های هرز مورد بررسی قرار گرفت. این آزمایش به صورت یک آزمایش کرت های خردشده بر پایه طرح بلوک های کامل تصادفی با چهار تکرار در مزرعه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه شیراز، واقع در منطقه باجگاه در طی فصل های زراعی 87-1386 و 88-1387 انجام گرفت. تیمارها شامل مقادیر نیتروژن (150، 300 و 450 کیلوگرم در هکتار به صورت اوره) در کرت های اصلی و مقادیر بقایای کلزا (بدون بقایا شامل بدون علف هرز و شاهد علف هرزی، 25%، 50%، و 75%) به عنوان کرت های فرعی بود. نتایج نشان داد که کمترین زیست توده علف های هرز، بیشترین عملکرد دانه و اجزای عملکرد آفتابگردان به ترتیب از تیمارهای 150 و450 کیلوگرم نیتروژن در هکتار به دست آمد. در مقایسه با شرایط علف هرزی، کمترین زیست توده علف های هرز (58/2847 کیلوگرم در هکتار) و بیشترین عملکرد آفتابگردان (67/4087 کیلوگرم در هکتار) به ترتیب از تیمارهای 75 و 25 درصد بقایا مشاهده شد. به طور کلی، برای دستیابی به بیشینه عملکرد دانه و سرکوب بهینه علف های هرز، مقدار کاربرد 450 کیلوگرم اوره در هکتار و کاربرد 25% بقایای کلزا بهترین تیمار بود.

دانشگاه شیراز تحقیقات کشاورزی ایران 1013-9885 33 2 2015 02 20 تاثیر روش های کاشت بر ویژگی های کیفی و کمی سه گونه یونجه یکساله تاثیر روش های کاشت بر ویژگی های کیفی و کمی سه گونه یونجه یکساله 21 34 2861 10.22099/iar.2015.2861 EN حسین صادقی دانشگاه شیراز غلامعباس قنبریان دانشگاه شیراز علیرضا بیات دانشگاه شیراز Journal Article 2012 07 18 چکیده-  گونه های یونجه یکساله (<em>Medicago </em>spp.)، که بومی مناطق مدیترانه ای هستند، به طور گسترده در مزارع و مراتع ایران کشت می شوند. روش های مختلفی برای کشت یونجه های یکساله وجود دارد؛ و اگرچه روش کشت بر نمود گیاه اثر می گذارد، ولی اطلاعات کمی در مورد روش های کشت یونجه های یکساله وجود دارد. به منظور بررسی تاثیر روش های کاشت (دست پاش و کشت ردیفی) بر ویژگی های کمی و کیفی سه گونه یونجه یکساله      (<em>M. rigidula, M.</em> <em>polymorpha </em>and<em> M. scutellata</em>) ، پژوهشی مزرعه ای 2 ساله در قالب طرح اسپلیت پلات بر پایه بلوک های کامل تصادفی در 3 تکرار در دانشکده کشاورزی دانشگاه شیراز در سال های زراعی 1389 تا 1390 طراحی و اجرا گردید. بر اساس نتایج تجزیه مرکب داده ها برای بیشتر صفات تفاوت معنی داری در بین دو سال وجود نداشت. نتایج نشان داد که یونجه های کشت شده در روش ردیفی دارای وزن خشک ریشه، مقدار خاکستر، عصاره اتری (EE)، الیاف محلول در شوینده خنثی (NDF) و عصاره خالص (NFE) بیشتری بودند. همچنین مشخص شد که نسبت وزن خشک ساقه به ریشه، محتوای رطوبت، ماده آلی (OM)، انرژی متابولیکی (ME) و انرژی هضم پذیری (DE) در یونجه های کشت شده به صورت دست پاش بیشتر بود. همه ویژگی های کمی و مقدار خاکستر گونه <em>M. polymorpha</em>نسبت به دو گونه دیگر بیشتر بود. گونه <em> M. scutellata</em> دارای درصد بیشتری OM، EE و الیاف خام بود؛ از سوی دیگر گونه <em>M. scutellata</em> نیز دارای مقادیر بیشتری کلسیم، فسفر، پروتئین خام، NDF، NFE، ME و DE بود. بیشترین عملکرد علوفه در گونه <em>M. polymorpha </em><em> </em>که به صورت ردیفی کشت شده بود در هر دو سال، به ویژه در سال دوم، مشاهده شد. به طور کلی نتایج این آزمایش بیان کرد که کشت ردیفی، روش مناسبی برای کشت گونه <em>M. polymorpha</em> است، در حالی که کشت دست پاش روش بهتری برای کشت گونه های  <em>M. scutellata</em> <em>و </em><em>M. rigidula</em> شناسایی شد. چکیده-  گونه های یونجه یکساله (<em>Medicago </em>spp.)، که بومی مناطق مدیترانه ای هستند، به طور گسترده در مزارع و مراتع ایران کشت می شوند. روش های مختلفی برای کشت یونجه های یکساله وجود دارد؛ و اگرچه روش کشت بر نمود گیاه اثر می گذارد، ولی اطلاعات کمی در مورد روش های کشت یونجه های یکساله وجود دارد. به منظور بررسی تاثیر روش های کاشت (دست پاش و کشت ردیفی) بر ویژگی های کمی و کیفی سه گونه یونجه یکساله      (<em>M. rigidula, M.</em> <em>polymorpha </em>and<em> M. scutellata</em>) ، پژوهشی مزرعه ای 2 ساله در قالب طرح اسپلیت پلات بر پایه بلوک های کامل تصادفی در 3 تکرار در دانشکده کشاورزی دانشگاه شیراز در سال های زراعی 1389 تا 1390 طراحی و اجرا گردید. بر اساس نتایج تجزیه مرکب داده ها برای بیشتر صفات تفاوت معنی داری در بین دو سال وجود نداشت. نتایج نشان داد که یونجه های کشت شده در روش ردیفی دارای وزن خشک ریشه، مقدار خاکستر، عصاره اتری (EE)، الیاف محلول در شوینده خنثی (NDF) و عصاره خالص (NFE) بیشتری بودند. همچنین مشخص شد که نسبت وزن خشک ساقه به ریشه، محتوای رطوبت، ماده آلی (OM)، انرژی متابولیکی (ME) و انرژی هضم پذیری (DE) در یونجه های کشت شده به صورت دست پاش بیشتر بود. همه ویژگی های کمی و مقدار خاکستر گونه <em>M. polymorpha</em>نسبت به دو گونه دیگر بیشتر بود. گونه <em> M. scutellata</em> دارای درصد بیشتری OM، EE و الیاف خام بود؛ از سوی دیگر گونه <em>M. scutellata</em> نیز دارای مقادیر بیشتری کلسیم، فسفر، پروتئین خام، NDF، NFE، ME و DE بود. بیشترین عملکرد علوفه در گونه <em>M. polymorpha </em><em> </em>که به صورت ردیفی کشت شده بود در هر دو سال، به ویژه در سال دوم، مشاهده شد. به طور کلی نتایج این آزمایش بیان کرد که کشت ردیفی، روش مناسبی برای کشت گونه <em>M. polymorpha</em> است، در حالی که کشت دست پاش روش بهتری برای کشت گونه های  <em>M. scutellata</em> <em>و </em><em>M. rigidula</em> شناسایی شد.

دانشگاه شیراز تحقیقات کشاورزی ایران 1013-9885 33 2 2015 02 20 استفاده از مدل های زمین آمار برای بررسی تغییرات مکانی برخی از ویژگی های خاک در شرق شیراز، ایران استفاده از مدل های زمین آمار برای بررسی تغییرات مکانی برخی از ویژگی های خاک در شرق شیراز، ایران 35 46 2868 10.22099/iar.2015.2868 EN احسان بیژن زاده دانشگاه شیراز مرضیه مکرم دانشگاه شیراز روح اله نادری دانشگاه شیراز Journal Article 2013 03 12 چکیده-  ویژگی های مکانی خاک به منظور مدیریت خاک و افزایش محصول، مفید و حیاتی می باشد. تکنیک زمین آمار یکی از روش های تعیین ویژگی های مکانی خاک می باشد. هدف از این مطالعه بررسی مکانی ویژگی های فیزیکی و شیمیایی خاک برای گیاه گندم در شرق شیراز در ایران می باشد. برای این منظور، از 80 نمونه خاک به طور تصادفی استفاده شد و فاکتورهایی مانند درصد اشباع، هدایت الکتریکی، pH، بافت خاک (درصد شن، ماسه، سیلت)، میزان نیتروژن ، فسفر و پتاسیم خاک، اندازه گیری شد. ویژگی های خاک بوسیله مدل های Semivariogram به طور آماری و مکانی مورد بررسی قرار گرفتند. نتایج نشان داد که بهترین مدل برای تهیه نقشه خاک در روش کریجینگ معمولی برای pH، درصد اشباع و پتاسیم در منطقه مورد مطالعه نمایی و برای دیگر فاکتورها بهترین مدل کروی می باشد. با استفاده از دامنه که یکی از پارامترهای Semivariogram می باشد، وابستگی هر یک از متغیرها نسبت به مکان بررسی گردید. pH، کمترین وابستگی مکانی با دامنه  1/19 متر و هدایت الکتریکی بیشترین وابستگی مکانی را با دامنه  134 متر در منطقه مورد مطالعه نشان دادند. بنابراین نتایج نشان داد که استفاده از مدل های Semivariogram به منظور بررسی ویژگی های خاک و تعیین وابستگی مکانی متغییرها و تهیه نقشه خاک به منظور راهبرد مدیریت گیاهان زراعی مفید می باشد. چکیده-  ویژگی های مکانی خاک به منظور مدیریت خاک و افزایش محصول، مفید و حیاتی می باشد. تکنیک زمین آمار یکی از روش های تعیین ویژگی های مکانی خاک می باشد. هدف از این مطالعه بررسی مکانی ویژگی های فیزیکی و شیمیایی خاک برای گیاه گندم در شرق شیراز در ایران می باشد. برای این منظور، از 80 نمونه خاک به طور تصادفی استفاده شد و فاکتورهایی مانند درصد اشباع، هدایت الکتریکی، pH، بافت خاک (درصد شن، ماسه، سیلت)، میزان نیتروژن ، فسفر و پتاسیم خاک، اندازه گیری شد. ویژگی های خاک بوسیله مدل های Semivariogram به طور آماری و مکانی مورد بررسی قرار گرفتند. نتایج نشان داد که بهترین مدل برای تهیه نقشه خاک در روش کریجینگ معمولی برای pH، درصد اشباع و پتاسیم در منطقه مورد مطالعه نمایی و برای دیگر فاکتورها بهترین مدل کروی می باشد. با استفاده از دامنه که یکی از پارامترهای Semivariogram می باشد، وابستگی هر یک از متغیرها نسبت به مکان بررسی گردید. pH، کمترین وابستگی مکانی با دامنه  1/19 متر و هدایت الکتریکی بیشترین وابستگی مکانی را با دامنه  134 متر در منطقه مورد مطالعه نشان دادند. بنابراین نتایج نشان داد که استفاده از مدل های Semivariogram به منظور بررسی ویژگی های خاک و تعیین وابستگی مکانی متغییرها و تهیه نقشه خاک به منظور راهبرد مدیریت گیاهان زراعی مفید می باشد.

دانشگاه شیراز تحقیقات کشاورزی ایران 1013-9885 33 2 2015 02 20 بررسی بهره وری آب به منظور مدیریت آب در مزرعه در شرایط مختلف دسترسی به آب برای گیاهان زراعی غالب تابستانه بررسی بهره وری آب به منظور مدیریت آب در مزرعه در شرایط مختلف دسترسی به آب برای گیاهان زراعی غالب تابستانه 47 62 2862 10.22099/iar.2015.2862 EN محمد مهدی مقیمی دانشگاه شیراز علیرضا سپاس خواه دانشگاه شیراز Journal Article 2013 07 29 چکیده-  استفاده کارآمد از آب آبیاری برای گیاهان زراعی تابستانه به دلیل عدم وقوع بارش در تابستان باید به طور جدی مورد بررسی قرار گیرد. این تحقیق کارایی مصرف آب را از طریق بررسی عامل بهره وری آب برای گیاهان زراعی تابستانه غالب در منطقه مورد مطالعه (ذرت و برنج) با در نظر گرفتن سناریوهای مختلف مدیریت آب در مزرعه تحت شرایط مختلف آب و هوایی مورد ملاحظه قرار داد. نتایج این تحقیق نشان داد که در اکثر موارد حداکثر بهره وری آب در سناریو آبیاری کامل اتفاق نمی افتد. با افزایش بازده کاربرد آب در مزرعه، بهره وری آب افزایش یافت و حداکثر بهره وری آب در کسر کاهش آب بالاتری رخ داد. برای ذرت در روش هایی از برنامه بندی کم آبیاری که در آنها در مرحله گلدهی آبیاری کامل انجام شده بود کاهش بیشتر آب از نظر اقتصادی قابل قبول بود. برای برنج با افزایش بازده کاربرد آب و کسر کاهش آب، بهره وری آب افزایش یافت و کم آبیاری در مراحل مختلف رشد از نظر اقتصادی توجیه پذیر بود. با در نظر گرفتن قیمت واقعی آب، نسبت بهره وری اقتصادی آب تا حد زیادی کاهش یافت به طوری که برای داشتن درآمد خالص مثبت در سیستم آبیاری سطحی باید بازده کاربرد آب در مزرعه افزایش می یافت و از اعمال کسرهای زیاد کاهش آب (بیشتر از 4/0) اجتناب می شد. در سیستم آبیاری بارانی، با افزایش بازده کاربرد آب در مزرعه نسبت بهره وری اقتصادی آب افزایش یافت و اعمال کسرهای کاهش آب بیشتر از 2/0 (2/0 تا 6/0 برای ذرت) قابل قبول بود. اعمال آبیاری قطره ای برای ذرت فقط برای کسرهای کاهش آب کمتر از 2/0 پذیرفتنی بود که با کاهش بازده کاربرد آب در مزرعه، کسرهای کاهش آب 2/0 تا 4/0 نیز از نظر اقتصادی توجیه پذیر بود. <br />  چکیده-  استفاده کارآمد از آب آبیاری برای گیاهان زراعی تابستانه به دلیل عدم وقوع بارش در تابستان باید به طور جدی مورد بررسی قرار گیرد. این تحقیق کارایی مصرف آب را از طریق بررسی عامل بهره وری آب برای گیاهان زراعی تابستانه غالب در منطقه مورد مطالعه (ذرت و برنج) با در نظر گرفتن سناریوهای مختلف مدیریت آب در مزرعه تحت شرایط مختلف آب و هوایی مورد ملاحظه قرار داد. نتایج این تحقیق نشان داد که در اکثر موارد حداکثر بهره وری آب در سناریو آبیاری کامل اتفاق نمی افتد. با افزایش بازده کاربرد آب در مزرعه، بهره وری آب افزایش یافت و حداکثر بهره وری آب در کسر کاهش آب بالاتری رخ داد. برای ذرت در روش هایی از برنامه بندی کم آبیاری که در آنها در مرحله گلدهی آبیاری کامل انجام شده بود کاهش بیشتر آب از نظر اقتصادی قابل قبول بود. برای برنج با افزایش بازده کاربرد آب و کسر کاهش آب، بهره وری آب افزایش یافت و کم آبیاری در مراحل مختلف رشد از نظر اقتصادی توجیه پذیر بود. با در نظر گرفتن قیمت واقعی آب، نسبت بهره وری اقتصادی آب تا حد زیادی کاهش یافت به طوری که برای داشتن درآمد خالص مثبت در سیستم آبیاری سطحی باید بازده کاربرد آب در مزرعه افزایش می یافت و از اعمال کسرهای زیاد کاهش آب (بیشتر از 4/0) اجتناب می شد. در سیستم آبیاری بارانی، با افزایش بازده کاربرد آب در مزرعه نسبت بهره وری اقتصادی آب افزایش یافت و اعمال کسرهای کاهش آب بیشتر از 2/0 (2/0 تا 6/0 برای ذرت) قابل قبول بود. اعمال آبیاری قطره ای برای ذرت فقط برای کسرهای کاهش آب کمتر از 2/0 پذیرفتنی بود که با کاهش بازده کاربرد آب در مزرعه، کسرهای کاهش آب 2/0 تا 4/0 نیز از نظر اقتصادی توجیه پذیر بود. <br /> 

دانشگاه شیراز تحقیقات کشاورزی ایران 1013-9885 33 2 2015 03 02 تحلیل مطلوبیت بخش‌های اقتصادی در نیل به توسعه کشاورزی: کاربرد تحلیل سلسله مراتبی تحلیل مطلوبیت بخش‌های اقتصادی در نیل به توسعه کشاورزی: کاربرد تحلیل سلسله مراتبی 63 82 2863 10.22099/iar.2015.2863 EN مرتضی نوری دانشگاه یاسوج مهدی نوری‏ پور دانشگاه یاسوج Journal Article 2014 05 04 چکیده-  بر طبق اصل 44 قانون اساسی، در کشور ما سه بخش اقتصاد دولتی، خصوصی و تعاونی وجود دارد. هدف مطالعه حاضر، ارائه یک ساختار سلسله مراتبی برای انتخاب مطلوب­ترین بخش اقتصادی جهت تحقق توسعه کشاورزی بود. در این مطالعه از تکنیک تحلیل سلسله مراتبی استفاده شد تا اهمیت نسبی معیارهای توسعه و گزیدارهای مربوطه (بخش­های اقتصادی) مشخص شوند. داده­ها به کمک یک پرسشنامه محقق­ساخته و با شرکت 25 نفر از متخصصان علوم اجتماعی، اقتصاد کشاورزی و ترویج کشاورزی یا توسعه روستایی دانشگاه­های کشور جمع­آوری شد و به کمک نرم افزار اکسپرت چویس مورد تحلیل قرار گرفت. یافته­های این پژوهش نشان دادند که ایجاد روحیه کارآفرینی، اشتغال و عدالت اجتماعی مهم­ترین شاخص­هایی هستند که باید در انتخاب بخش­های اقتصادی مد نظر قرار گیرند. همچنین، بر اساس جمع­بندی نظرات پاسخگویان، بخش تعاونی مطلوب­ترین بخش برای نیل به هدف توسعه کشاورزی است، هر چند که تفاوت مطلوبیت بخش­های تعاونی و خصوصی ناچیز می­باشد. چکیده-  بر طبق اصل 44 قانون اساسی، در کشور ما سه بخش اقتصاد دولتی، خصوصی و تعاونی وجود دارد. هدف مطالعه حاضر، ارائه یک ساختار سلسله مراتبی برای انتخاب مطلوب­ترین بخش اقتصادی جهت تحقق توسعه کشاورزی بود. در این مطالعه از تکنیک تحلیل سلسله مراتبی استفاده شد تا اهمیت نسبی معیارهای توسعه و گزیدارهای مربوطه (بخش­های اقتصادی) مشخص شوند. داده­ها به کمک یک پرسشنامه محقق­ساخته و با شرکت 25 نفر از متخصصان علوم اجتماعی، اقتصاد کشاورزی و ترویج کشاورزی یا توسعه روستایی دانشگاه­های کشور جمع­آوری شد و به کمک نرم افزار اکسپرت چویس مورد تحلیل قرار گرفت. یافته­های این پژوهش نشان دادند که ایجاد روحیه کارآفرینی، اشتغال و عدالت اجتماعی مهم­ترین شاخص­هایی هستند که باید در انتخاب بخش­های اقتصادی مد نظر قرار گیرند. همچنین، بر اساس جمع­بندی نظرات پاسخگویان، بخش تعاونی مطلوب­ترین بخش برای نیل به هدف توسعه کشاورزی است، هر چند که تفاوت مطلوبیت بخش­های تعاونی و خصوصی ناچیز می­باشد.

دانشگاه شیراز تحقیقات کشاورزی ایران 1013-9885 33 2 2015 03 02 تأثیر سیستم‌های مختلف حاصلخیزی بر عملکرد و محتوای عناصر معدنی دانه کدوی تخم کاغذی تأثیر سیستم‌های مختلف حاصلخیزی بر عملکرد و محتوای عناصر معدنی دانه کدوی تخم کاغذی 83 94 2864 10.22099/iar.2015.2864 EN اعظم حبیبی دانشگاه کردستان، سنندج غلامرضا حیدری دانشگاه کردستان، سنندج یوسف سهرابی دانشگاه کردستان، سنندج هدیه بدخشان دانشگاه کردستان، سنندج Journal Article 2014 08 28 چکیده- این تحقیق به منظور بررسی تأثیر کودهای زیستی، شیمیایی و آلی بر میزان عناصر معدنی دانه و عملکرد کدوی تخم کاغذی طی  سال زراعی 1388 در مزرعه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه کردستان انجام شد. تیمارهای کودی شامل 1) شاهد یا بدون مصرف کود، 2) باکتری­های تثبت کننده نیتروژن، 3) باکتری­های حل کننده فسفر، 4) کود شیمیایی، 5) کود آلی، 6) باکتری­های تثبت کننده نیتروژن + باکتری­های حل کننده فسفر، 7) باکتری‏های تثبت کننده نیتروژن + 50% کود آلی، 8) باکتری­های تثبت کننده نیتروژن+ 50% کود شیمیایی، 9) باکتری­های حل کننده فسفر + 50% کود آلی، 10) باکتری­های حل کننده فسفر+ 50% کود شیمیایی، 11) 50% کود شیمیایی + 50% کود آلی، 12) باکتری­های تثبت کننده نیتروژن + باکتری­های حل کننده فسفر+50% کود شیمیایی، 13) باکتری‏‏های تثبت کننده نیتروژن + باکتری­های حل کننده فسفر+50% کود آلی و 14) باکتری­های تثبت کننده نیتروژن + باکتری­های حل کننده فسفر+50% کود شیمیایی+ 50% کود آلی بودند. نتایج نشان داد که بیشترین غلظت نیتروژن در تیمارهای باکتری­های تثبیت کننده نیتروژن+50% کود شیمیایی و باکتری­های تثبت کننده نیتروژن + باکتری­های حل کننده فسفر+50% کود شیمیایی حاصل    می­گردد. بیشترین میزان غلظت پتاسیم از تیمار باکتری­های تثبیت کننده نیتروژن +50% کود شیمیایی  به دست آمد.بیشترین غلظت فسفر در تیمار  باکتری­های حل کننده فسفر+50%  + 50% کود شیمیایی مشاهده گردید. حداکثر عملکرد دانه در تیمار باکتری­های تثبت کننده نیتروژن + باکتری­های حل کننده فسفر+50% کود آلی حاصل گردید و همچنین حداکثر عملکرد میوه در تیمار باکتری­های تثبت کننده نیتروژن + باکتری­های حل کننده فسفر+50% کود شیمیایی+ 50% کود آلی بدست آمد. نتایج این تحقیق نشان داد در صورتی که کودهای زیستی در تلفیق با 50 درصد کود شیمیایی و 50 درصد کود آلی مصرف گردد، ضمن کاهش مصرف کود شیمیایی بیشترین عملکرد دانه و میوه به دست خواهد آمد. چکیده- این تحقیق به منظور بررسی تأثیر کودهای زیستی، شیمیایی و آلی بر میزان عناصر معدنی دانه و عملکرد کدوی تخم کاغذی طی  سال زراعی 1388 در مزرعه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه کردستان انجام شد. تیمارهای کودی شامل 1) شاهد یا بدون مصرف کود، 2) باکتری­های تثبت کننده نیتروژن، 3) باکتری­های حل کننده فسفر، 4) کود شیمیایی، 5) کود آلی، 6) باکتری­های تثبت کننده نیتروژن + باکتری­های حل کننده فسفر، 7) باکتری‏های تثبت کننده نیتروژن + 50% کود آلی، 8) باکتری­های تثبت کننده نیتروژن+ 50% کود شیمیایی، 9) باکتری­های حل کننده فسفر + 50% کود آلی، 10) باکتری­های حل کننده فسفر+ 50% کود شیمیایی، 11) 50% کود شیمیایی + 50% کود آلی، 12) باکتری­های تثبت کننده نیتروژن + باکتری­های حل کننده فسفر+50% کود شیمیایی، 13) باکتری‏‏های تثبت کننده نیتروژن + باکتری­های حل کننده فسفر+50% کود آلی و 14) باکتری­های تثبت کننده نیتروژن + باکتری­های حل کننده فسفر+50% کود شیمیایی+ 50% کود آلی بودند. نتایج نشان داد که بیشترین غلظت نیتروژن در تیمارهای باکتری­های تثبیت کننده نیتروژن+50% کود شیمیایی و باکتری­های تثبت کننده نیتروژن + باکتری­های حل کننده فسفر+50% کود شیمیایی حاصل    می­گردد. بیشترین میزان غلظت پتاسیم از تیمار باکتری­های تثبیت کننده نیتروژن +50% کود شیمیایی  به دست آمد.بیشترین غلظت فسفر در تیمار  باکتری­های حل کننده فسفر+50%  + 50% کود شیمیایی مشاهده گردید. حداکثر عملکرد دانه در تیمار باکتری­های تثبت کننده نیتروژن + باکتری­های حل کننده فسفر+50% کود آلی حاصل گردید و همچنین حداکثر عملکرد میوه در تیمار باکتری­های تثبت کننده نیتروژن + باکتری­های حل کننده فسفر+50% کود شیمیایی+ 50% کود آلی بدست آمد. نتایج این تحقیق نشان داد در صورتی که کودهای زیستی در تلفیق با 50 درصد کود شیمیایی و 50 درصد کود آلی مصرف گردد، ضمن کاهش مصرف کود شیمیایی بیشترین عملکرد دانه و میوه به دست خواهد آمد.